เก็บค่าไว้ในตัวแปรเพื่อใช้ซ้ำ รู้จักชนิดข้อมูลพื้นฐาน int, float, str, bool และแปลงชนิดข้อมูลเมื่อข้อมูลมาเป็นข้อความ
ในบทนี้คุณจะได้เรียน
= และ +=int, float, str, bool, None และตรวจด้วย type()int(), float(), str()ถ้าต้องใช้ราคาลาเต้ (70 บาท) ในหลายที่ แล้ววันหนึ่งราคาเปลี่ยน ต้องตามแก้ทุกที่ — ตัวแปร แก้ปัญหานี้โดยเก็บค่าไว้ในชื่อเดียว แล้วเรียกใช้ด้วยชื่อ
= แปลว่า เก็บค่าทางขวา ไว้ในชื่อทางซ้าย (ไม่ใช่ “เท่ากับ” แบบคณิตศาสตร์)ตัวแปรเก็บค่าล่าสุดเสมอ ค่าใหม่ทับค่าเดิม
| รูปย่อ | ความหมาย |
|---|---|
x += 5 | x = x + 5 |
x -= 5 | x = x - 5 |
x *= 2 | x = x * 2 |
x /= 2 | x = x / 2 |
| ✅ ได้ | ❌ ไม่ได้ / ไม่ควร | เหตุผล |
|---|---|---|
total_sales | total sales | มีช่องว่างไม่ได้ |
sales_2025 | 2025_sales | ห้ามขึ้นต้นด้วยตัวเลข |
price | print, sum, list | ทับชื่อคำสั่งของ Python (ใช้ได้แต่จะเกิดปัญหาภายหลัง) |
latte_price | lp, x1 | ใช้ได้ แต่อ่านแล้วไม่รู้ว่าคืออะไร |
ธรรมเนียมของ Python คือ snake_case: ตัวพิมพ์เล็ก คั่นคำด้วย _ และชื่อตัวแปรแยกตัวพิมพ์เล็ก-ใหญ่ (Price กับ price คือคนละตัว)
ค่าทุกค่าใน Python มี ชนิด (type) ซึ่งกำหนดว่าทำอะไรกับมันได้บ้าง
| ชนิด | ชื่อเต็ม | ตัวอย่าง | ใช้กับ |
|---|---|---|---|
int | integer | 70, -5, 4200 | จำนวนเต็ม เช่น จำนวนแก้ว |
float | floating point | 70.5, 0.07 | ทศนิยม เช่น ยอดเงิน ส่วนลด |
str | string | "ลาเต้", "081-234-5678" | ข้อความ |
bool | boolean | True, False | ใช่/ไม่ใช่ เช่น เป็นสมาชิกไหม |
NoneType | None | None | “ไม่มีค่า” (คล้าย NULL ใน SQL) |
ดูชนิดได้ด้วย type()
ข้อมูลที่อ่านจากไฟล์ ฟอร์ม หรือเว็บ มักมาเป็นข้อความ ต้องแปลงก่อนคำนวณ
| คำสั่ง | แปลงเป็น | ตัวอย่าง |
|---|---|---|
int(x) | จำนวนเต็ม | int("85") → 85 |
float(x) | ทศนิยม | float("70.5") → 70.5 |
str(x) | ข้อความ | str(85) → "85" |
ถ้าข้อความแปลงไม่ได้ Python จะ error (กล่องนี้ตั้งใจให้ error)
สร้างตัวแปร 3 ตัว
latte_price เก็บราคาลาเต้ 70cups เก็บจำนวนแก้ว 3total เก็บยอดรวม โดย คำนวณจากสองตัวแปรแรก (ห้ามพิมพ์ 210 เอง)มีตัวแปรให้แล้วใน starter ใช้ print() ครั้งเดียว แสดงผลแบบนี้ โดยดึงค่าจากตัวแปร (ห้ามพิมพ์ชื่อเมนูหรือตัวเลขลงไปตรงๆ)
ลาเต้ 3 แก้ว รวม 210 บาทราคาที่พนักงานกรอกในฟอร์มถูกส่งมาเป็น ข้อความ price_text = "85"
price ที่เป็นตัวเลขจำนวนเต็มจาก price_textprice_with_vat = ราคารวม VAT 7% (price * 1.07)ตอนเช้าร้านมีเมล็ดกาแฟ stock = 50 ถุง
เขียนโค้ด 3 บรรทัด ให้ stock มีค่าล่าสุด (ใช้ -= และ +=)
โค้ดใน starter ควรแสดงยอดขาย 210 แต่กลับแสดง 333333... ยาวเหยียด
หาสาเหตุแล้วแก้ให้แสดง 210 (แก้บรรทัดที่ 2 เท่านั้น ห้ามแก้บรรทัดแรก)
ชื่อ = ค่า เก็บค่าในตัวแปร ค่าใหม่ทับค่าเดิม และ +=, -= คือรูปย่อint, float, str, bool, None — ดูด้วย type()int(), float(), str() และระวังตัวเลขที่เป็นข้อความบทถัดไป: เจาะลึกการคำนวณ — หารแบบปัดเศษ เศษจากการหาร ยกกำลัง และการปัดทศนิยม
จบบทนี้แล้วใช่ไหม?
ทำแบบฝึกหัดผ่านแล้ว 0/5 ข้อ — แนะนำให้ทำให้ครบก่อนไปต่อ